‘Waarom konden wij niet veilig, stil en waardig herdenken?’
In gevestigde media verschenen verslagen van de herdenking van de deportatie van Joodse Rotterdammers bij Loods 24 afgelopen donderdag. Daarin werd over een ‘verstoring’ gesproken. Maar de betogers hielden juist een stil protest, wat uitliep op fysiek geweld door omstanders.
Wat ze vooral heeft geschokt, is de snelheid waarmee het geweld uitbrak en de intensiteit ervan. ‘Er ontstond een lynchpartijsfeer’, zegt de joodse Isha. Zij was afgelopen donderdag bij de herdenking van de deportatie van bijna 6790 joodse Rotterdammers tijdens de Tweede Wereldoorlog, onder wie veel kinderen.
Ze hield met enkele anderen een stil protest tegen de komst van de Israëlische ambassadeur bij de herdenking, omdat zijn aanwezigheid volgens hen de waardigheid en geloofwaardigheid van de herdenking aantastte in verband met de Israëlische genocide op onder andere ruim 21.000 kinderen in de Gazastrook.
The Rights Forum sprak met de betogers, van wie vier joods zijn. Ze draaiden de Israëlische ambassadeur zwijgend de rug toe toen die aan zijn speech begon. ‘Binnen twee seconden begon de menigte te duwen en trekken’, zegt Isha. ‘We werden in onze buik gestompt, iemand greep me bij mijn nek, een oude man begon met zijn stok te meppen, er werd gejoeld.’
Elena, net als Isha lid van de joodse antizionistische beweging Erev Rav, legt uit waarom ze besloten tot hun stille actie: ‘Op onze protestbrief aan de burgemeester voorafgaand aan de herdenking kregen we een algemeen antwoord. Omdat we toch íets wilden doen, besloten we tot een stil protest.’
Verwarring
Direct op dat stille protest braken onlusten uit. Er zou vanuit het publiek iets geroepen zijn, er zou korte tijd ‘verwarring’ zijn geweest. Er verschenen foto’s, waarbij vooral de ANP-foto van Jaap Hamburger, voorzitter van Een Ander Joods Geluid, de aandacht trok. Daarop is te zien hoe een man probeert Hamburgers rode T-shirt met opschrift ‘Jews for Palestinian Liberation’ en ‘Never again is now’ uit te trekken.
Een demonstratie tegen de aanwezigheid van de Israëlische ambassadeur was door de burgemeester op het laatste moment verplaatst van de andere kant van de stad naar honderden meters verderop. Sommige mensen die naar dat protest hadden willen gaan, kwamen in plaats daarvan naar de herdenking. Het is onduidelijk of één van hen heeft geschreeuwd.
Maar geen van de mensen van het stille protest heeft de herdenking met lawaai verstoord. Isha: ‘Het enige wat we wilden, is ons in stilte omdraaien tijdens de toespraak van de Israëlische ambassadeur, de rest van de herdenking volgen en daarna een bloem leggen bij het monument.’ In geen van de mediaverslagen kwamen de mensen die het stille protest wilden uitvoeren aan het woord.
Protestbordje
Elena: ‘Zodra ik mijn jas uittrok om mijn rode T-shirt zichtbaar te maken, werd ik geslagen, geschopt, gestompt en uitgescholden.’ Eva: ‘Ik deed de blouse uit die ik over mijn rode T-shirt droeg en kreeg meteen klappen en werd geduwd. Mijn papier met de tekst ‘Zvi Aviner Vapni is a representative of the genocidal state of Israel’ werd uit mijn handen geslagen. Een grote kerel legde zijn arm om mijn nek; ik kreeg bijna geen adem. Omstanders riepen ‘Verraders!’ en ‘NSB’ers!’’
Toen Iris een protestbordje met de tekst ‘Pas op! Genocide’ uit haar tas haalde, pakten twee vrouwen het onmiddellijk af, een moment later lag ze zelf op de grond. ‘Ik kreeg een black-out. Mijn herinnering begint pas weer op het moment dat ik werd weggevoerd door twee politieagenten en twee andere mannen. Eén van die mannen kneep hard in mijn been, de politie trok aan mijn haar. Mijn schoen viel uit, twee tenen schuurden over de grond en raakten gewond.’
Maakte ze van de herdenking geen demonstratie door een bordje omhoog te houden? Iris: ‘Er waren veel Israëlische vlaggen en zelfs een Iraanse monarchie-vlag. Is de komst van de ambassadeur niet politiek? En dan mag ik niet in stilte een bordje omhoog houden?’
Rol politie
Over de rol van de politie zijn de betogers genuanceerd. Hamburger, wiens keppel werd afgetrokken: ‘De man in het groene shirt die probeerde mijn shirt uit te trekken, werd afgeblaft door de politie, die zei dat hij zich er niet mee moest bemoeien en de politie hun werk moest laten doen. Als die agent zich niet over mij had ontfermd, was ik zeker fysiek aangevallen en was ik er niet zonder kleerscheuren afgekomen.’
Isha: ‘De politie bracht ons in veiligheid, want die menigte was zó agressief. Mensen wilden ons écht geweld aandoen. Ook Ana werd flink geduwd door de politie, zegt ze: ‘Ik struikelde daardoor. De politie dreigde met geweld als we niet snel weg zouden gaan.’
Elena: ‘De politie duwde me hard vooruit toen ze me wilden verwijderen en trok aan mijn kleren, terwijl ik me niet verzette maar juist meeliep.’ Iris, die van de geïnterviewden het meeste politiegeweld ervoer: ‘Dit was niet de eerste keer dat ik zo ben weggevoerd.’
Bloemen en blauwe plekken
Nadat ze uit de menigte waren gehaald, voegden de zes zich bij de mensen van de Rotterdam Palestina Coalitie in het demonstratievak, honderden meters verderop. Daar wachtten ze tot de herdenking voorbij was, waarna ze alsnog naar het monument gingen om hun bloemen te leggen. Isha: ‘Er waren nog zionisten bij het monument, die naar ons riepen dat we ‘schaamteloos’ waren. Enkele sisten naar ons.’
De zes betogers hebben blauwe plekken op armen en benen, schrammen en schaafwonden. Vooral vragen ze zich af wat er nou eigenlijk is gebeurd en waarom de reacties zó agressief waren. En ook stellen ze vragen bij de beleidskeuzes van burgemeester Schouten. Isha: ‘Waarom konden wij niet veilig, stil en waardig herdenken, op een manier waarop we lessen uit het verleden meenemen naar het nu? Waarom was er geen ruimte voor ons?’
De vijf overwegen aangifte te doen. Ook enkele anderen die in stilte wilden protesteren, maar met geweld van aanwezigen te maken kregen, overwegen dat.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten