Amerika [zal] in de loop van
deze eeuw weer het ‘gewone’ land moeten worden dat het tot 1940 was.
Geert Mak
in Vrij Nederland van 3 november 2012.
In 1776, het jaar dat de Amerikaanse
Onafhankelijksheidsverklaring door het Continental Congres werd aangenomen, verwoordde
de opperrechter van Zuid Carolina, de plantage-eigenaar en advocaat William
Henry Drayton, het algemeen heersende gevoel in de dertien staten als volgt:
The Almighty… has made choice of the present
generation to erect the American Empire… And thus has suddenly arisen in the
World, a new Empire, stiled [sic] the
United States of America. An Empire that as soon as started into Existence,
attracts the Attention of the Rest of the Universe; and bids fair, by the
Blessing of God, to be the most glorious of any upon Record.
Vanaf het allereerste begin streefde de Amerikaanse
elite naar een zo groot mogelijk imperium, gezegend door de protestants
christelijke god, een imperium dat met niets in het universum te vergelijken
zou zijn. Het was geen grootspraak, men geloofde er echt in. In The Chosen Peoples. America, Israel and the
Ordeals of Divine Election stellen de auteurs:
Many of those who expounded on such themes during the
Revolutionary War envisioned continental expansion as the proof of America’s
divinity… increasingly, many argued that faith in Providence would be rewarded
in a worldly, indeed territorial fashion. Such was the case with Ezra Stiles,
the president of Yale and a leading exponent of the Christian-republican
synthesis. Stiles, convinced that ‘true religion’ was necessary to perfect ‘our system of dominion and
civil polity,’ greeted what he called ‘God’s
American Israel,’ with Washington cast
as ‘the American Joshua,’ in a sermon on May 8, 1783, titled ‘The United
States Elevated to Glory and Honor.’
Stiles’s text was Denteronomy 26:19, Moses’s declaration that the Lord would
elevate his ‘holy people’ ‘high above all nations.’ In Stiles’s vision, America’s ascendency in world trade would fulfill
biblical prophecy.
Het is hierbij van belang te weten dat
Deuteronomium, het vijfde boek van het Oude Testament, de judeo-christelijke god genocide
rechtvaardigt door de Joodse veroveraars van het ‘beloofde land’ opdracht
te geven: ‘van de steden dezer volken, die
u de HEERE, uw God, ten erve geeft, zult gij niets laten leven, dat adem heeft.’ De ‘uitverkorenen,’ zo zegt het woord zelf al, zijn ‘uitverkoren’
en staan dus ten aanzien van de buitenstaanders boven elke juridische en morele wet. Normen en waarden gelden
niet ten opzichte van degenen die niet zijn ‘uitverkoren,’ behalve
die welke de god der wrake op een bepaald moment nodig acht. Het is deze 'Almachtige' die door de Amerikanen aanbeden wordt. ‘God Bless America.’ Tijdens
zijn laatste toespraak als opperbevelhebber liet George Washington in 1783 zijn
gehoor weten dat hij ‘the Divine Arm’ had gezien ‘visibly
outstretched for our deliverance.’ Zichzelf zag hij in de rol van ‘humble
instrumentality in carrying the designs of Providence into effect.’
Vijf jaar later noemde de geestelijke en latere president van Yale University,
Timothy Dwight, zijn landgenoten ‘this chosen race’ die ‘all the
improvements of all lands’ konden claimen zo ‘Far o’er the Atlantic wild its
beams aspire/The world approves it, and the heavens admire…’ Voor niets
of niemand zou dit Amerikaanse rijk wijken, zo was gelijk vanaf het begin duidelijk. Ook Thomas
Jefferson, de rijke slaveneigenaar die in de Amerikaanse Onafhankelijkheidsverklaring had
geproclameerd dat ‘all men are created equal,’ was alles
behalve zuiver op de graat. De auteurs van The Chosen, Gitlin en Leibovitz, scrhijven:
Thomas
Jefferson, who, unfazed by contradiction, entertained at various times an
intense theory of chosenness; a profound suspicion of government; a willingness
to exercise arbitrary power; and a vivid ambition for what would later be
called America’s Manifest Destiny,
oftewel het
recht op andermsans land en bezit.
In his
First Inaugural, in 1801, Jefferson made explicit what had earlier been implicit:
he grafted the concept of chosenness specifically onto physical territory.
Americans, he said, ‘possess
[ed] a chosen country, with room enough for our descendants to the thousandth
and thousandth generation.’ In his
religiously unorthodox manner, he assured Americans that he and they were ‘enlightened
by a benign religion, professed, indeed, and practiced in various forms,’ all of which ‘acknowledg[ed] and
ador[ed] an overruling Providence.’
Hoe het
protestantse geloof in de ‘God der Wrake’ kon samengaan met ‘Verlichtingsidealen’
is vrij simpel verklaarbaar: ‘Jefferson himself was deeply involved in
Virginia land speculation.’
It might…
have surprised literal-minded citizens when, a mere two years later, Jefferson
as president seized the opportunity to double the territory of the United
States of America with one grand move – the Louisiana Purchase of 1803 (waarbij de VS meer dan 2
miljoen vierkante kilometer land van Frankrijk kocht. svh). Hadn’t he just pronounced the United States ‘room[y] enough’? Why moreover, was he ready to resort to
arms if peaceful negotiations failed to procure New Orleans and guaranteed
access to the Mississippi River?
Het
spreekt voor zich dat de indiaanse stammen die het land al millennialang
bewoonden, niets gevraagd werd. Die werden in de loop der tijd
afgeslacht en de weinige overlevenden in reservaten opgesloten, geheel volgens de christelijke
Verlichtingsleeer. Opnieuw Gitlin en Leibovitz:
If the
original colonies had been a ‘chosen country,’ the Purchase would more than
double their divinely sanctioned potential.
waardoor
het mogelijk werd dat ‘the Christian-republican synthesis marched
on,’ terwijl Jefferson over de oorspronkelijke bewoners verklaarde dat
de VS wel verplicht was ‘to pursue them to extermination, or drive
them to new seats beyond our reach.’
Amerika
heeft [de Verlichting] uitgevoerd, als real life experiment.
Geert Mak
in Vrij Nederland van 3 november 2012
Gitlin
en Leibovitz:
By
such a rash expedient Jefferson hoped to slash through the Gordian knot that
had bound Amdericans to the recalcitrant for two centuries.
Even
een terzijde. Het begrip ‘recalcitrant’ is op deze plaats opmerkelijk
omdat het wordt gebruikt door twee joodse
auteurs, van wie Gitlin uit de extreem linkse hoek komt. ‘Recalcitrant,’ oftewel
weerspannnig, ongehoorzaam, onwillig. Het feit dat indianen zich niet wilden
laten verdrijven van hun land, terug vochten toen ze uitgeroeid werden is dus
een teken van 'ongehoorzaamheid, weerspannigheid.' Dat Gitlin en Leibovitz dit
begrip nooit zullen toepassen op de genocide van joodse Europeanen is terecht, maar tegelijkertijd opmerkelijk. Van dezelfde radicale onverschilligheid, ik heb er geen ander woord voor, getuigt Geert Mak’s opmerking dat ‘Amerika’
de ‘Verlichting’
heeft ‘uitgevoerd, als real life experiment.’ Mak's houding is kenmerkend voor de
blanke, christelijke mentaliteit ten opzichte van de ‘recalcitrante’ ander. Dat
de westerse intelligentsia die zich Verlicht acht hieraan meedoet bewijst dat ze intellectueel gecorrumpeerd zijn geraakt. De Zweedse auteur
Sven Lindqvist schrijft in Exterminate
all the Brutes: dienaangaande dat de
Europese vernietiging van de ‘inferieure
rassen’ van vier continenten de grond voorbereidde voor Hitlers vernietiging
van zes miljoen joden in Europa […] Het Europese expansionisme, vergezeld als
het was door een schaamteloze verdediging van het uitroeien, schiep manieren
van denken en politieke precedenten die de weg baanden voor nieuwe wandaden,
die uiteindelijk culmineerden in de gruwelijkste van alle: de Holocaust […] En
toen hetgeen was gebeurd in het hart der duisternis werd herhaald in het hart
van Europa, herkende niemand het. Niemand wilde toegeven wat iedereen wist.
Overal in de wereld waar kennis wordt onderdrukt, kennis die als ze bekend zou
worden gemaakt ons beeld van de wereld aan gruzelementen zou slaan en ons zou
dwingen om onszelf ter discussie te stellen – daar wordt overal het Hart
der Duisternis opgevoerd. U weet dat al. Net als ik. Het is geen kennis
die ons ontbreekt. Wat gemist wordt is de moed om te begrijpen wat we weten en
daaruit conclusies te trekken.
Daarover schreef de joods-Hongaarse auteur, holocaust overlevende en
Nobelprijswinnaar, Imre Kertész in
De verbannen taal:
het
ressentiment, die troebele drab van driften die onder de woorden borrelt, is
echt. Het wordt enerzijds gevoed door angst en bestaansonzekerheid: veel
intellectuelen, die hier jaren- en decennialang op hun eigen manier om de
vrijheid hebben gevochten (of om datgene wat ze voor vrijheid aanzagen),
merkten plotseling dat de grond onder hun voeten werd weggetrokken. In
werkelijkheid stortte slechts het waardensysteem in waarin zij een vaste plek
hadden. De snelheid waarmee dat gebeurde leek op een vrij val en dat schokte
hen. Tegen de tijd dat ze bijkwamen van de dreun van die val en uit de
stofwolken van de puinhopen te voorschijn kwamen, sprak de wereld om hen heen
inmiddels de taal van beurzen, banken en mafia's.
Verder
maar weer. Gitlin en Leibovitz over Jefferson:
In
truth, he was following the main line that the colonists had pursued from the
seventeenth century on as, like it or not, they confronted the stark fact that
their Promised Land was already occupied by peoples whose providential
significance was unclear… If Jefferson, in a contemplative mood, saw tragedy in
the irresistible flow of civilization – in the same letter… in which he took
either ‘extermination’ or expulsion to be an American ‘obligation,’ […] he was willing to reconcile himself to his role in this destiny,
just as, by the relentless logic of history, the Indians would have to
reconcile themselves to their own… He told his countrymen that the republic he
was shaping in word and deed was a surge forward not merely in the political
evolution of nations but in the destiny of a uniquely, divinely sanctioned
chosen people.
De Uitverkorenen?
Thomas
Jefferson was nog maar drieendertig jaar oud toen hij in 1776 de
Onafhankelijkheidsverklaring optekende, een van de mooiste staatsdocumenten die
ooit zijn geschreven… Zijn uitgangspunt was een staat waarin de burgers niet
alleen rechten hadden om zich tegen machthebbers te verdedigen… maar waarin
alle soevereiniteit bij het volk werd gelegd.
Geert
Mak. Pagina 155 van Reizen zonder John.
Behalve
dan wanneer het Amerikaanse vrouwen, zwarte slaven, indianen en arme blanken
betrof, want die kregen geen ‘rechten… om zich tegen machthebbers te
verdedigen.’ Niet van de rijke blanke christelijke elite, en al
helemaal niet van de ‘Verlichte,’ rijke slaveneigenaar
Jefferson:
In his
second term as president, when he was less reluctant to irritate his political
enemies and more concerned about America’s place in the long arc of history, he
brought this sense of American chosenness out of the closet. Om March 4, 1805,
he sounded every bit like a Puritan Father when he inserteld the language of
divine election into his second inaugural address, asking ‘the favor of that Being in whose
hands we are, who led our fathers, as Israel of old, from their native land and
planted them in a country flowing with all the necessaries and comforts of
life; who has covered our infancy with His providence and our riper years with His
wisdom and power.’ Providence had
ushered in not only wisdom and power but land that stretched far beyond the
Mississippi. Jefferson found ‘Israel of old’ a usable past for an expanding nation...
Zijn
woorden illustreren een wezenlijk probleem, namelijk het feit dat Verlichtingsidealen als ‘all men are created equal’ geen rechtvaardiging
verschaffen voor het uitmoorden van andere volkeren en het stelen van hun land.
Het gevolg was dat Jefferson, die zelf alles behalve een overtuigde gelovige was, genoodzaakt was de christelijke
godsdienst erbij te slepen. En dus moest de man die verklaarde dat ‘there
would never have been an infidel, if there had never been a priest,’ net als een geestelijke beroep doen op de irrationele christelijke god. Een ander probleem
is dat iemand die zich uitverkoren voelt en denkt beter te zijn dan alle anderen,
op den duur gehaat wordt. Hetzelfde geldt voor volkeren die zich superieur
achten aan de rest van de mensheid. Die haat krijgt onvermijdelijk een
politieke vorm, van ‘Yankee go Home’ tot de aanslagen van 11 september 2001. Zodra
het messianisme concrete vormen aanneemt ontstaat er verzet daartegen dat
uitmondt in geweld van zowel de onderdrukte als de onderdrukker. Net als zijn
opvolgers nam president Jefferson dit voor lief. De Amerikaanse elite
ging er namelijk blind van uit werkelijk uniek te zijn in de geschiedenis der mensheid
en daarmee gelegitmeerd andere volkeren te dwingen datgene te doen wat de
Amerikaanse aristocratie van hen eiste:
The
station which we occupy among the nations of the earth is honorable, but awful.
Trusted with the destinies of this solitary republic of the world, the only
monument of human rights, and the sole depository of the sacred fire of freedom
and self-government, from hence it is to be lighted up in other regions of the
earth, if other regions of the earth shall ever become susceptible of its
benign influence,
aldus
de ware Jefferson, die in hagiografieen zo vaak geportretteerd wordt als een
rationalist en door Mak ‘een man van de Verlichting’ wordt genoemd.’
The Chosen Peoples:
It may
disconcert the prevailing image of Jefferson the empiricist to observe that he
also devoted his life to a religious project. But he was, after all, an astute
student of the Exodus – recall his proposal for a Great Seal with ‘a representation of the children of
Israel in the wilderness, led by a cloud by day and a pillar of fire by night.’ President Jefferson learned the same lesson
as Moses: a Promised Land would also require governance, even raw power.
Fleeing Egypt, Moses, too, dreamed of a people unbound by governors and
clerics, ‘a kingdom of priests and a holy nation.’ […]
Like
Moses, Jefferson erected a steely edifice of government while decrying its
necessity. In 1808, this fierce opponent of a standing army dispatched that
very army to strong-arm the populace of northeastern ports into submitting to
his ill-advised embargo on trading with England. As smugglers defied the law,
he went so far as to argue that citizens might be held guilty until proven
innocent. Like Moses, Jefferson came to tolerate no divergence from the
righteous path, whatever burdens had to be shouldered as God’s chosen ones
journeyed toward a perfect, exemplary union. Like Moses, Jefferson died without
reaching the Promised Land.
Het
westerse expansionisme was in de eerste helft van de achttiende eeuw mogelijk omdat de
veel beter bewapende Europese koloniale mogendheden te maken hadden met rond de
700 miljoen bewoners op aarde, inmiddels is de wereldbevolking vertienvoudigd
en is het desastreus te blijven denken dat het Westen onder aanvoering van de
VS met geweld de miljarden armen eronder kan houden. Met andere woorden: Jefferson’s
expansionisme is onhoudbaar geworden, niet alleen moreel maar tevens fysiek,
ook al zouden Washington en Brussel bereid zijn om permanent genocide te
plegen, De ‘uitverkorenen’ zijn gedwongen voldongen feiten te accepteren:
het zogeheten ‘terrorisme’ heeft ook ‘onze’ politici met de neus op de feiten
gedrukt. Dit is slechts één aspect van het fundamentele probleem waarmee het
rijke Westen wordt geconfronteerd. Over de andere aspecten morgen meer.
(Photo: Tarek Rizk / Flickr)Alan Greenspan will go down in history as the person who has done more damage to the U.S. economy and society that anyone who was not a foreign enemy. In fact the destruction he wreaked through his incompetence would also exceed the damage caused by almost all would-be enemies as well.
